|
de ZON textielreiniging diensten proces depots & vestigingen personeel netex wasvoorschrift tips contact links |
|
de ZON textielreiniging Australiëweg 9 4561 PD HULST T: 0114-312370 F: 0114-320466
|
Het
beperken van textielschade door motten Textiel kan aangetast worden door motten. Het textiel wordt hierdoor onherstelbaar beschadigd en het is dan ook van groot belang dat deze aantasting door motten voorkomen wordt. Op deze plaats zal toegelicht worden hoe en op welk materiaal de aantasting door motten plaatsvindt. Daarnaast zal aangegeven worden op welke wijze motschade voorkomen kan worden en op welke manier de textielreiniger een rol kan spelen in het beperken van de motschade. Motten Er
komen in Nederland vele soorten motten voor, waarvan de meeste onschadelijk zijn
voor textiel. Twee soorten motten zijn verantwoordelijk voor het overgrote deel
van de textielschade, de kleermot (Tineoala bisselliella) en de pelsmot (Tinea
pellionalla). Zowel de kleer- als de pelsmot zijn relatief kleine motten (7-8 mm
met een spanwijdte van 11-17 mm). Kleer- en pelsmotten zijn slechte vliegers en
houden niet van licht vandaar dat ze zich meestal schuilhouden in donkere hoeken
en spleten of donkere kasten. De aanwezigheid van motten wordt dan ook meestal
pas zichtbaar als er schade aan het textiel wordt geconstateerd. De levenscyclus
van de pelsmot is schematisch weergegeven in figuur I, die van de kleermot is
vergelijkbaar. Bij de kleermot ontbreekt in het larvenstadium alleen het
buisachtige omhulsel waarin de larve zich bevindt.
Figuur
1) De levenscyclus van de pelsmot De
wijfjes leggen ongeveer 40-50 eitjes die met een kleverige substantie aan het
vezelmateriaal bevestigd worden. De eitjes zijn meestal terug te vinden op
enigszins beschutte plaatsen, zoals onder boorden en kragen en in vouwen.
Afhankelijk van de temperatuur zullen de eitjes binnen 4- 21 dagen uitkomen. De
larven die uit de eitjes komen voeden zich met eiwitten afkomstig van
bijvoorbeeld wolvezels. De tijd die de mot als larve doorbrengt varieert van 2
tot 6 maanden. Daarna vormen de larven een pop, waaruit, afhankelijk van de
omgevingstemperatuur binnen ongeveer 2-6 weken een volwassen mot te voorschijn
komt. In de vrije natuur ontwikkelt zich slechts I generatie per jaar. Bij kamertemperatuur kunnen zich 4 generaties per jaar ontwikkelen, maar ook in een onverwarmde binnenruimte kunnen zich al 2 generaties per jaar ontwikkelen. De opkomst van de centrale verwarming zorgt er dus voor dat motlarven het hele jaar door aanwezig kunnen zijn en schade kunnen veroorzaken. Motschade De
textielschade wordt niet veroorzaakt door de volwassen motten maar door de
larven van de motten die wolvezels, maar ook bijvoorbeeld bont als voedsel
gebruiken. Wol bestaat chemisch gezien namelijk uit eiwitten en de larve voedt
zich met deze eiwitten. Kleding en textiel bestaande uit cellulose vezels
(katoen, linnen) en/of synthetische vezels worden door de larven niet
aangevreten. Als de kleding daarentegen bestaat uit een mengvezel, waarin wol
verwerkt is, dan kan er wel schade ontstaan door vraat aan het wolaandeel. De
eitjes kunnen wel afgezet worden op cellulose of synthetische vezels. Omdat
zowel de volwassen motten als de larven slecht tegen zonlicht kunnen is de kans
op motschade op kleding die frequent gedragen wordt klein. De risico's treden
dan ook vooral op bij wollen textiel dat voor langere tijd in een bijvoorbeeld
een kast wordt opgeslagen. Motten die eieren willen gaan leggen worden bovendien
aangetrokken tot verontreinigd textiel. Vooral zweet-, urine- en haarvetvlekken
oefenen een grote aantrekkingskracht uit op motten. Voorkomen
en/of beperken van motschade aan textiel · Het reinigen van textiel voordat het voor een langere periode in de kast wordt opgeslagen.
Chemisch
reinigen (“stomen”) is daarvoor een zeer effectieve methode omdat daarmee
niet alleen de vlekken verwijderd worden, maar ook de reeds op het textiel
aanwezige motten in alle stadia van hun levenscyclus gedood worden. Wassen in
water is minder effectief, om effect te hebben op de reeds aanwezige motten
wordt een wastemperatuur van minimaal 50 °C gedurende 20 tot 30 minuten
geadviseerd. Voor wollen artikelen kan dit uiteraard leiden tot een forse krimp,
chemisch reinigen is dan ook de beste reinigingsmethode.
Het
regelmatig met behulp van de stofzuiger schoonhouden van kleerkasten en
vloerbedekking voorkomt dat zich motten nestelen in huis. Ook aandacht voor de
constructie van de klerenkast, met zo weinig mogelijk kieren en naden draagt bij
om schade door motten te voorkomen. · Motten kunnen ook bestreden worden met gif.
Deze
middelen bevatten meestal paradichloorbenzeen of naftaleen dat langzaam verdampt
en de insecten doodt. Vanwege de giftigheid is voorzichtigheid met deze middelen
geboden. · Een natuurlijk alternatief voor deze chemische middelen is cederhout.
Dit hout
bevat een olie waarmee kleine larven gedood worden. Na een beperkt aantal jaren
is het hout echter uitgewerkt. Conclusie Motvraat
kan aanzienlijke schade berokkenen aan wollen kleding. Het
chemisch reinigen van wollen textiel voordat het voor langere tijd wordt
opgeslagen is een belangrijk hulpmiddel om motschade te voorkomen. Ook de andere
genoemde maatregelen kunnen daaraan bijdragen.
|
|